Tereny na północ od Kleparza nazywano na pocz. XIII w. Prądnikiem (Promnik). Te żyzne ziemie należały w tym czasie do tynieckich benedyktynów i biskupów krakowskich. Rozciągały się wzdłuż koryta rzeki Prądnik, z czasem (od XIX w.) nazywanej Białuchą. Od zachodu graniczy Prądnik z Toniami, od północy z Zielonkami, Witkowicami, Górką Narodową i Węgrzcami, od wschodu zaś z Batowicami i Mistrzejowicami, a od południa z Krowodrzą, Olszą, Rakowicami, Dąbiem i Grzegórzkami. Ongiś sięgał na południe, obejmując dzisiejszą Wesołą, graniczył z Kleparzem, a Olsza i Rakowice powstały z wydzielenia z Prądnika. Z czasem powstał Prądnik Biały, obejmując zachodnie tereny i Prądnik Czerwony, do którego należały wschodnie obszary po Mistrzejowice. Ostateczną linię podziału wyznaczyła dopiero potem kolej krakowsko-warszawska.

Prądnik Biały należał do biskupów krakowskich. Tutaj w 1220 założył pierwszy szpital w Krakowie prądnik biskup Iwo Odrowąż, przenosząc duchaków ze Sław- biały kowa. Dopiero w 1244 biskup Prandota przeniósł duchaków do miasta, oddając im kościół Św. Krzyża. Duchacy zatrzymali spore grunty na Prądniku, dlatego też tę jego część nazywano nawet Prądnikiem Duchackim.

Po biskupach pozostał dwór na Prądniku Białym. Na terenie posesji przy ul. Papierniczej 2 znajdował się kiedyś dwór biskupi, który w 1547 kazał zbudować biskup Samuel Maciejowski. Była to wtedy wzorem włoskim willa podmiejska, służąca do wypoczynku. Tutaj odbywały się słynne dysputy humanistyczne, których zwierciadlanym odbiciem jest Dworzanin Łukasza Górnickiego. Następca Maciejowskiego biskup Andrzej Zebrzydowski w 1551 dwór na nowo urządził, zakładając wzorem włoskim piękny kwaterowy ogród. Odrestaurował rezydencję przed poł. XVII w. biskup Piotr Gembicki. Pałac spustoszyli Szwedzi. Dopiero biskup Andrzej Trzebicki w 1665 odbudował rezydencję, czyniąc z niej okazały pałac. Prace budowlane zakończono w 1669. W tym stanie dotrwał do poł. XVIII stulecia. Zniszczony został przez Rosjan podczas konfederacji barskiej. W 1796 Austriacy włączyli Prądnik do dóbr rządowych, sprzedając go prywatnym właścicielom. Z tego też roku pochodzi dokładny opis pałacu. Był to murowany dwukondygnacyjny budynek, ujęty po bokach w dwie wieże. Górne piętro miało wielką sień, flankowaną czterema pokojami. Po bokach pałacu wznosiły się oficyny, połączone z nim sklepionym gankiem.

1 »